Door Een verzet berekenen is basisrekenwerk: deel het aantal tanden van je voorblad door dat van je achtertandwiel, en je hebt de overbrengingsverhouding — 50 voor en 25 achter is verzet 2,0: het achterwiel draait twee keer per pedaalomwenteling. Vermenigvuldig met de wielomtrek (± 2,10-2,15 m bij een racefiets met 28 mm banden) en je kent je "ontwikkeling": de meters per pedaalslag. Met die twee sommen vergelijk je elke aandrijving objectief — en kies je nooit meer een cassette op onderbuikgevoel.
De twee formules die alles verklaren
- Verhouding = tanden vóór ÷ tanden achter. Voorbeeld: 34÷34 = 1,0 (klimverzet), 50÷11 = 4,55 (topverzet).
- Snelheid = verhouding × wielomtrek × cadans × 0,06 (voor km/u). Voorbeeld: 50x11 bij cadans 95 ≈ 4,55 × 2,12 × 95 × 0,06 ≈ 55 km/u.
Twee ijkpunten om te onthouden: verhouding 1,0 (even groot voor als achter) is de moderne maatstaf voor "kom ik overal op", en 50x11 bij cadans 95+ zit ruim boven de 50 km/u — waarom compact bijna altijd volstaat.
Rekenvoorbeelden: drie gangbare setups
Ontwikkeling in meters per pedaalslag (racefiets, omtrek 2,12 m):
| Setup | Lichtste verzet | Zwaarste verzet | Karakter |
|---|---|---|---|
| 50/34 met 11-30 | 34x30 = 2,40 m | 50x11 = 9,64 m | De allrounder |
| 50/34 met 11-34 | 34x34 = 2,12 m | 50x11 = 9,64 m | Berg- en bagageklaar |
| 52/36 met 11-28 | 36x28 = 2,73 m | 52x11 = 10,02 m | Snel vlak land |
| 1x 42 met 10-44 | 42x44 = 2,02 m | 42x10 = 8,90 m | Gravel-logica |
Lees de tabel op de uitersten én de stappen: 2x-cassettes met kleiner bereik hebben kleinere sprongen tussen de verzetten (fijn ritme op het vlakke), brede 1x-cassettes grotere sprongen als prijs voor hun bereik.
Zo kies je op je ritten (niet op je ego)
- Vlak Kempenland en tempo: kleine stappen wegen zwaarder dan extreem bereik — 11-28/11-30 met compact of semi-compact.
- Heuvels, bergvakanties: reken je lichtste verzet na tegen de steilste klim die je plant. Vuistregel: verhouding 1,0 laat je 10%+ zittend en soepel rijden; wie zwaarder klimt dan dat "kan" het misschien — maar je knieën en je tweede klimdag stemmen tegen.
- Bagage of [bikepacking](/post/bikepacking-setup): tel het systeemgewicht mee en kies rúimer dan je denkt nodig te hebben — bergop met tassen voelt elke verhouding een maat zwaarder.
- Cadansvoorkeur: souplessetrappers (90-100) hebben aan lichter genoeg; krachttrappers mogen iets zwaarder rekenen, met mate.
Cadans: de vergeten helft van de som
Verzetten kiezen zonder cadans is halve wiskunde: hetzelfde tempo rijd je in 50x17 op cadans 85 of in 50x19 op cadans 95 — het vermogen is gelijk, de belasting totaal anders. Lage cadans op zwaar verzet legt de last bij je spieren (sneller verzuurd, zwaarder voor de knieën); hogere cadans verschuift hem naar je hart-longsysteem, dat veel beter herstelt. Voor de meeste duurrijders is 85-95 het comfortabele venster. De praktische consequentie voor je verzetkeuze: reken je lichtste verzet uit op cadans 70-75 op je steilste klim — zak je daarónder, dan sta je feitelijk te persen en is het verzet te zwaar gekozen. Zo verbindt de cadansregel de tabel met je training.
De grenzen van je derailleur (check dit vóór het bestellen)
Elke achterderailleur heeft twee grenzen: het maximale tandwiel (past er een 34 of 36 achter?) en de totale capaciteit (het verschil voor + verschil achter dat de kooi kan opspannen). Een grotere cassette dan gespecificeerd kán soms met een langere B-schroef of hanger-verlenger — maar dat is knutselwerk met schakelkwaliteit als prijs. Binnen het systeem blijven (of de derailleur meevervangen) schakelt gewoon beter; de standaardenkant staat in de compatibiliteitsgids, en een nieuwe cassette betekent meestal ook een passende ketting.
Veelgestelde vragen
Wat betekent "verzet" precies in meters?
De ontwikkeling: hoeveel meter je aflegt per volledige pedaalomwenteling — verhouding maal wielomtrek. Handig als vergelijkingsmaat tussen wielmaten en disciplines: 2,10 m ontwikkeling klimt hetzelfde, of het nu van een race- of gravelsetup komt.
Welk verzet heb ik nodig voor 10-15% stijging?
Als richtlijn: verhouding rond of onder de 1,0 (34x34, of 1x met 42x44) laat een getrainde rijder zulke stroken zittend rijden met cadans 70+. Sterker of lichter beladen mag zwaarder; bepakt of minder getraind: nog lichter. Reken met je eigen vermogen eerlijk — de klim wint anders altijd.
Maakt de wielmaat uit voor mijn verzetten?
Ja: kleinere wielen (650b, 27,5 MTB) verkorten de ontwikkeling bij gelijke tandwielen. Vandaar rekenen in méters in plaats van tanden zodra je systemen vergelijkt — de tandwielgetallen liegen tussen wielmaten.
Mijn nieuwe cassette schakelt slecht — verkeerd gekozen?
Mogelijk buiten de derailleurcapaciteit, mogelijk kettinglengte of afstelling. Check de specificaties en de B-schroef; blijft het ratelen, kom dan even langs — half passende combinaties zijn precies wat wij dagelijks rechtzetten.
Verzetten laten doorrekenen?
Loop binnen bij de werkplaats in Hapert met je ritten en plannen: we rekenen je ideale combinatie door en bouwen hem passend en goed afgesteld. Cassettes, kettingen en cranks vind je in de shop.